Wyraz mecenat, oznaczający opiekę nad sztuką i kulturą oraz ich twórcami wywodzi się od Maecenasa, zaufanego przyjaciela cesarza Augusta. Chętnie gromadził on w swoim domu poetów , artystów i uczonych, wspierał ich materialnie i pobudzał do twórczości, przez co przyczynił się do rozkwitu literatury i sztuki rzymskiej.
W XV w. rodzina farbiarzy z Reims, nazwiskiem Gobelin, założyła w Paryżu sławną manufacturę, odkupioną później przez Ludwika XIV. Od nazwiska tej rodziny pochodzi nazwa dekoracyjnych tkanin wykonanych z cienkich nici jedwabnych i wełnianych, czyli gobelinów.
Nadworny cukiernik króla Ludwika XIV, Pierre Lucciere jako pierwszy wpadł na pomysł, aby pokrywać ciasta polewą przygotowaną z rozpuszczonego cukru pudru z dodatkiem barwników lub aromatu, nazwaną od jego nazwiska właśnie lukier.
Filipika to gwałtowna, ostra mowa wymierzona przeciwko komuś, ewentualnie ostre wystąpienie oskarżycielskie. Nazwa pochodzi od trzech mów Demostenesa, wybitnego ateńskiego męża stanu, przeciwko Filipowi II Macedońskiemu wygłoszonych w IV wieku p.n.e. w okresie wzrostu potęgi macedońskiej.
Gilotyna — przyrząd do ścinania głów, stosowany w czasie rewolucji francuskiej — wzięła swoją nazwę od lekarza Józefa Ignacego Guillotin profesora anatomii. Radził on zastosować to narzędzie, znane już w XVI w. na południu Francji i we Włoszech, aby skrócić cierpienia skazańcom w czasie egzekucji. Guillotin protestował zawsze przeciw użyciu jego nazwiska do określania „gilotyny“.
Słowo Paladyn, czyli wybitny rycerz, wzór cnót rycerskich pochodzi od nazwiska jednego z 12 parów Karola Wielkiego, stanowiących zarazem jego drużynę przyboczną, słynącego z odwagi i szlachetności Lothara Paladyna.
Jakobini to członkowie paryskiego klubu politycznego, najskrajniejszej lewicy rewolucji burżuazyjnej w okresie wielkiej rewolucji francuskiej, którego nazwa wzięła się od zajmowanego przez nich pomieszczenia w dawnym klasztorze św. Jakuba w Paryżu.
Mansarda — nazwa konstrukcji dachu z dolną połacią bardzo silnie nachyloną, niemal pionową, co umożliwia osadzenie w niej okien, górną zaś mało pochyloną - pochodzi od nazwiska Franciszka Mansart, francuskiego architekta z XVII w., aczkolwiek system ten znano już przed nim.
Skalpel mały, wąski i bardzo ostry nóż chirurgiczny, używany do przecinania skóry i tkanek wziął swoją nazwę od nazwiska francuskiego chirurga Maurice’a Scalpela, który opatentował go w roku 1887.
Mauzoleum nazywamy dzisiaj okazały pomnik grobowy, wzniesiony dla jakiegoś wybitnego człowieka. Nazwa pochodzi od grobowca, jaki wystawiła swojemu zmarłemu mężowi Mauzolosowi, królowi Karii, jego żona Artemizja (IV w. p n e.). Wspaniałą tę budowlę, ozdobioną przez ateńskich rzeźbiarzy, uważano za jeden z cudów świata starożytnego.
Bojkot to metoda politycznej lub ekonomicznej walki, polegająca np. na zupełnym lub częściowym zerwaniu stosunków z pewną osobą, organizacją lub państwem bądź powstrzymywaniu się od kupna określonych towarów. Ten sposób walki przyjęli po raz pierwszy w 1880 r. dzierżawcy irlandzcy wobec znienawidzonego przez nich administratora majątku, Anglika Charlesa Boycotta.
Wandalizm, wyraz oznaczający barbarzyńskie zniszczenie, pochodzi od nazwy germańskiego szczepu Wandalów, którzy w dobie wędrówki ludów przeszli Galię i Hiszpanię, a następnie założyli własne państwo na północnych wybrzeżach Afryki. Wandalowie w 455 r. splądrowali Rzym. Wypędzono ich z Afryki w 534 r.
Kamasutra - sanskrycki podręcznik sztuki erotycznej, powstały ok. V w. swoją nazwę zawdzięcza hinduskiemu filozofowi, Kama Sutrze, który zebrał i opisał zestaw tradycyjnych hinduskich technik erotycznych.
Około roku 388 p. n. e. wielki filozof Plato zaczął nauczać w Atenach, w ogrodach poświęconych herosowi Akademosowi. Ogrody te służyły wówczas do przechadzek oraz ćwiczeń gimnastycznych i zwały się Akademią. Stąd także szkoła platońska otrzymała tę nazwę. Później nadawano ją stowarzyszeniom lub instytucjom naukowym.
Feminizm - ruch społeczny, popularny zwłaszcza w USA i państwach zachodnioeuropejskich, głoszący bezwzględną równość płci i dążący do przyznania kobietom wszystkich tych praw (politycznych, społecznych, ekonomicznych itp.), które przysługują mężczyznom - wziął swoją nazwę od nazwiska francuskiej aktywistki Paulette Feministe, która w roku 1904 spaliła publicznie gorset w proteście przeciwko społecznemu uciskowi kobiet.
