Wybieranie: geografia polityczna

absolutyzm (Arabia Saudyjska), autorytaryzm(Chiny), demokracja(Indie)

więcej państw; liczne konflikty w byłych koloniach; załamanie się gospodarki niektórych kolonii; migracje; zmiany w strukturach wyznaniowej i językowej

rozwój niewolnictwa; zmiany w strukturach językowych, religijnych; zmiana wzorców życia

państwa nieuznane jka np,: Tajwan, Krym

1870-1914

konieczność odbudowy gospodarki po 2 wojnach; utworzenie EWWS; potrzeba demokracji; powstanie OEDC

Irlandia Płn., hiszpański Kraj Basków, Jugosławia(konflikt bałkański), Ukraina

zmiana rządu, zmiana systemu politycznego, poszerzenie praw, uzyskanie autonomii terytorium

wyniszczone i osłabione imperia(po 2 wojnach); podważenie wyższości cywilizacyjnej Europejczyków, przyjęcie w 1960r deklaracji o niepodległości kolonii; wzrost świadomości o prawie do samoistnienia; rywalizacja USA i ZSRR

Alaska, Obwód Kaliningradzki

pozytywne: atrakcyjny dla inwestorów rynek; łatwe przekraczanie granic; wspólna waluta; wzrost znaczenia międzynarodowego krajów; wsparcie dla rolnictwa; poszerzenie praw obywatelskich
negatywne: znaczne koszty; zobowiązania bogatszych krajów; przejęcie przez UE kompetencji krajów

Monarchia i republika

193 + 2 obserwatorów

Watykan, San Marino, Lesotho

zróżnicowanie kulturowe, sztuczne działania geopolityczne, uksztaltowanie terenu, zasoby naturalne, czynniki(religijne, etniczne, ekonomiczne, polityczne, historyczne)

ląd i wody śródlądowe, obszar powietrzny, wyłączna strefa ekonomiczna, morskie strefy wewnętrzne, pokłady statków, placówki dyplomatyczne

wydobycie zasobów w koloniach(kradzież); gospodarcze uzależnienie kolonii od imperiów

Organizacje: IRA, ETA, Hamas, ISIS, Al-Kaida
Najczęściej w:
Afganistan, Syria, Irak, Nigeria

W Azji: Gruzja, Armenia, Kazachstan, Azerbejdżan, Uzbekistan, Tadżykistan, Turkmenistan, Kirgistan
W Europie: Rosja, Ukraina, Białoruś, Litwa, Łotwa, Estonia, Mołdawia

UK, Hiszpania, Francja, Portugalia

Słowenia, Chorwacja, Macedonia, Bośnia, Serbia, Czarnogóra Kosowo

terytorium(ograniczone granicami, lądowe, morskie, powietrzne podziemne), społeczeństwo(monolityczne, wielonarodowe, dominujące, itd.) oraz suwerenna władza

od XVIII wieku do 1960 r
XVIII - powstanie USA
XIX - Ameryka Łacińska(1822 Brazylia)
1946 - Filipiny
1947 - Indie, Pakistan
1949 - Kambodża
1960 - Afryka!

1. Rosja
2.Kanada
3.USA
4.Chiny
...
69.Polska

Azja: Izrael vs. Palestyna, Kaszmir, Syria, arabska wiosna (2010)
Afryka: Kongo, Sudan Południowy, Czad, Rwanda

polityczne: zachwianie systemu władzy, wzrost korupcji, zmiana pozycji państwa na arenie międzynarodowej
społeczne: migracja, sieroctwo, rozpad rodzin, zniszczenie budynków, wyniszczenie społeczeństw
gospodarcze: zniszczenie infrastruktury, wyniszczenie gospodarki
geograficzne: zmiana granic

globalizacja - zacieśnienie współpracy międzynarodowej miedzy państwami
gospodarcza: obrót kapitału, towary, usługi
militarna: pomoc militarna, zapobieganie wojnom,
polityczna: wspólna polityka

integracja, dezintegracja ,secesja, aneksja, procesy pokojowe, wojny

UK, Hiszpania, Belgia, Szwecja, Dania, Norwegia, Niderlandy, Lichtenstein, Monako, Andora, Watykan, Luksemburg

międzypaństwowe: NATO< ONZ< NAFTA<UE
pozarządowe: WWF<UNESCFO,UNICEF,WHO (z ONZ)<Amnesty International
gospodarcze: OPEC<OECD< WTO<IMF, Bank światowy (z ONZ)
militarne: NATO<nieistniejący już Układ Warszawski
polityczne: UE, ONZ

Etiopia, Liberia(była ale bardzo krótko)