Wybieranie: Fiszki - Biologia - klasa 8 dział 1 - Genetyka

• Kolor oczu
• Rysy twarzy
• Wzrost
• Barwa głosu 

Istnienie różnic między osobnikami tego samego gatunku.

• Cukier - deoksyryboza
• Reszta kwasu fosforowego
• Zasada azotowa 

Pierwszego prawa Mendla

• Występowanie dodatkowego chromosomu nr 21
• Zwiększenie liczby chromosomów do liczby 47
• Charakterystyczny wygląd 
• Nieprawidłowości w budowie narządów wewnętrznych
• Niepełnosprawność intelektualna

Posiadają pojedynczy zestaw chromosomów.

• Dziedziczeniem cech
• Zmiennością organizmów 

• Nowotwory
• Choroby jednogenowe
• Zaburzenia chromosomowe

Za jej pomocą można przewidzieć występowanie możliwych genotypów i wynikających z nich fenotypów potomstwa na postawie rodzaju produkowanych przez organizmy rodzicielskie gamet.

• Hemofilia
• Daltonizm

Dzieki niej możliwa jest produkcja gamet.

Chromatyda

Podczas powstawania gamet ma miejsce rekombinacja genetyczna, czyli mieszanie się genów od matki oraz od ojca (wymiana fragmentów DNA między chromosomami homologicznymi oraz ich losowego rozdzielenia między komórki potomne).

Kompletny zestaw chromosomów dla danego gatunku.

Dwa allele dominujące.

• Plemniki
• Komórki jajowe

Badanie prenatalne

Różnymi wersjami tego samego genu.

Kwas deoksyrybonukleinowy (DNA)

Grupa komórek, która dzieli się w niekontrolowany sposób i nie działa tak, jak powinna. Często jest skutkiem mutacji.

46

• Mają taki sam kształt
• Są takiej samej wielkości
• Zawierają geny warunkujące te samą cechę 

• Heterozygoty dominujące 
• Heterozygoty recesywne
• Homozygoty

• Zmianami w budowie chromosomów (podwojenie, usunięcie fragmentu)
• Zmianami w liczbie chromosomów (niepoprawne rozdzielenie między komórki potomne)
• Występują zazwyczaj podczas mitozy lub mejozy

• Składa się z nukleotydów
• Nukleotydy łączą się w nić
• Jedna cząsteczka DNA składa się z dwóch równoległych, spiralnie skręconych nici

• Kryminalistyka
• Medycyna
• Archeologia
• Uprawa roślin
• Hodowla zwierząt 

• Dominujące
• Recesywne

W zależności od czynników środowiskowych i odmiennego trybu życia cechy fenotypowe mogą ulegać zmianie (np. masa ciała).

• Mukowiscydoza
• Fenyloketonuria

• Dotyczy on obecności antygenu D na powierzchni erytrocytów
• Jest dziedziczony jednogenowo
• Obecność czynnika warunkuje grupę krwi Rh+, a jego brak Rh-

• Mutacje genowe
• Mutacje chromosomowe

• Mitoza
• Mejoza

• Ciemne włosy
• Kręcone włosy
• Ciemny kolor oczu
• Piegi
• Dołki w policzkach
• Umiejętność zwinięcia języka w rurkę
• Odstające uszy

• Syntetyczne substancje w żywności
• Związki chemiczne zawarte w dymie papierosowym i spalinach
• Promieniowanie UV i X
• Toksyny grzybów pleśniowych
• Wirusy

• I^AI^A
• I^Ai
• I^BI^B
• I^Bi
• I^AI^B
• ii

Jeden allel dominujący i jeden allel recesywny.

• Adeina
• Guanina
• Cytozyna
• Tymina

Dwa allele recesywne.

• U kobiet dwa chromosomy X
• U mężczyzn chromosom X i chromosom Y

Gregor Mendel

Cechami, które nie dotyczą płci, ale są zlokalizowane w chromosomie X.

Komórki diploidalne 

Cechy organizmu, które powstają pod wpływem działania genów i środowiska, i które możemy zaobserwować.

Procesem tworzenia kopii DNA.

Badaniem ryzyka wystąpienia chorób genetycznych u dzieci, których rodzice mogą być nosicielami.

• I^A — allel dominujący, warunkujący powstanie antygenu A
• I^B — allel dominujący, warunkujący powstanie antygenu B
• i — allel recesywny

• Komórka potomna ma taką samą liczbę chromosomów jak komórka macierzysta 
• Podczas mitozy dochodzi do jednego podziału 

Chromosom

• Podział jądra komórkowego
• Podział cytoplazmy 

Dopasowane ułożenie zasad azotowych w pary: adeina z tyminą i guanina z cytozyną.

Cechy dziedziczne 

Gen

Kiedy matka ma grupę krwi Rh-, a ojciec Rh + i dziecko odziedziczy czynnik Rh+ po ojcu. 

Zespół wszystkich genów w organizmie. 

Od 23 pary chromosomów, zwanej chromosomami płci.

W każdej gamecie organizmu diploidalnego znajduje się jeden allel danego genu.

Sytuacja, kiedy przeciwciała z krwi matki atakują krwinki czerwone płodu.

Określona kolejność nukleotydów w nici DNA, od której zależą cechy organizmu.

Zapis cech dziedzicznych danego organizmu.

Komórka macierzysta ulega podziałowi i powstają z niej komórki potomne.

Kobieta może być heterozygotą recesywną i wtedy nie ujawnia się u niej cecha recesywna, ale może przekazać allel recesywny swojemu potomstwu.

Autosomalne

1. Rozdzielenie podwójnej helisy ma dwie pojedyncze nici
2. Dołączenie wolnych nukleotydów do każdej nici
3. Powstanie dwóch nowych nici (każda zawiera jedną starą i jedną nową nić)

• Umożliwia wzrost ciała
• Umożliwia gojenie się ran
• Umożliwia produkcję komórek ciała
• Umożliwia rozmnażanie organizmom jednokomórkowym

• Komórka potomna ma o połowę mniejszą liczbę chromosomów jak komórka macierzysta 
• Podczas mejozy dochodzi do dwóch podziałów 

• Są zmianami w kolejności sekwencji nukleotydów
• Powstają przez zamianę, usunięcie lub dodanie jednego/kilku nukleotydów
• Zazwyczaj powstają podczas replikacji

Nagła, trwała zmiana w materiale genetycznym.

Cechami nabytymi w czasie życia, które nie są dziedziczone po rodzicach.

• Głównie chorują mężczyźni
• Dziedziczą wadliwy allel po matce, która jest nosicielką