członek Akademii Sokratejskiej, założył Szkołę Wyższą trwającą 10 lat. Uważał, że szczególne znaczenie mają nauki przyrodnicze oraz wychowanie fizyczne i trenowanie wytrzymałości. Celem człowieka jest osiągnięcie stanu całkowitego poznania. Szczególną rolę przypisywał małżeństwu; powinno ono składać się z ludzi dobranych intelektualnie, tym sposobem dziecko urodzi się w pełni wyposażone umysłowo.
członek Akademii Platońskiej, w 335r p.n.e. założył szkołę- Liceum. Uważał, że wychowanie powinno być kierowane przez państwo i regulowane prawem. Jedynym źródłem poznania jest świat materialny, poznawany przez zmysły i przyswajany dzięki umysłowi. Wychowanie- wdrażanie do praktykowania cnoty przez rozwój umysłu; prowadzi do szczęścia. Ważny jest również rozwój fizyczny. Mózg kobiecy jest mniejszy i słabszy od męskiego, więc mniej zdolny do pracy umysłowej.
rodzice są rygorystyczni, surowi. wierzą, że ból przybliża do zbawienia. obecność kar cielesnych wymierzanych głównie przez ojca. jednocześnie dziecko traktowano jako dar boży i błogosławieństwo a życie ludzkie jako nietykalne.
prężny rozwój gospodarki, kultury i sztuki chrześcijańskiej, ekspansja na południe; nawracanie krajów "barbarzyńskich". Rozwój miast chrześcijańskich- rozwój architektury kościelnej (katedry, świątynie).
ogromny kryzys, brak władzy, najazd państw "barbarzyńskich". Pogorszenie warunków życia: choroby zakaźne, głód. Ludzie uciekają z miast do lasów, gdzie żyją skromnie. Kultura i oświata przestaje się rozwijać, nastaje czas ciemnoty.
ideał spartanina; silny i odważny wojownik, patriota wierny swojej ojczyźnie, podporządkowany tyranowi
dzieci wychowuje się na wzór wychowania Jezusa; tak jak Maryja i Józef. Miłosierdzie, pokora. Dziecko jest traktowane jako dar.
pełne zaufanie dla rozumu i zmysłów. Wychowanie powinno być kierowane przez państwo. Kobiety mają mniejszy objętościowo mózg, więc jest słabszy od męskiego i mniej zdolny do pracy umysłowej; edukacja kobiet nie ma sensu. Rolą nauczyciela jest bycie autorytetem i przewodnikiem intelektualnym.
wiedzę o tym, co prawdziwe opierał na cnocie, a więc uczenie jak dochodzić to prawdy umoralnia ludzi. Potrzeba kształcenia obywateli wpływa na ich osobiste szczęście i dobro państwa, którym powinni rządzić intelektualiści. Rolą nauczyciela jest wspomaganie uczniów w samodoskonaleniu i dochodzeniu do prawdy.
(uczeń Arystotelesa) założył Szkołę Filozofów. Wierzył, że celem człowieka jest osiągnięcie stanu pełnego oświecenia, dlatego należy wychowywać do nieustannego poszukiwania prawdy. Proponował naukę w systemie koedukacyjnym. Postulował duże znaczenie sztuki i muzyki w wychowaniu.
(uczeń Sokratesa) założył Akademię, szkołę nauk politycznych. Wierzył w państwo idealne, które może powstać dzięki odpowiedniemu wychowaniu obywateli. Dzielił społeczeństwo na żywicieli, obrońców i filozofów (mędrców) którzy powinni rządzić. Każdy stan powinien otrzymać odpowiednie wychowanie.
kościół wspiera szkółki monastyczne, rozpoczynają się wyprawy ewangelizacyjne zachęcające do wstąpienia do monastyru
procesem selekcji noworodków przez radę; wybierano które dzieci są najsilniejsze, a które należy zabić
rada starszych; w starożytnej Sparcie była kluczowym organem władzy, składającym się z dwóch dziedzicznych królów oraz 28 dożywotnio wybieranych gerontów (mężczyzn po 60. roku życia), którzy przygotowywali wnioski dla zgromadzenia ludowego i pełnili funkcję najwyższego trybunału.
okres republikański (VIII-V w p.n.e.), okres królewski (V-I w p.n.e.) i okres tyranii (I w p.n.e. - 413r n.e.)
okres katoński (VII-IV w p.n.e.), okres warroński (IV-I w p.n.e.) i okres cesarski (I w p.n.e. - 514r n.e.)
okres królewski (VIII-VI w p.n.e.), okres republikański (VI-I w p.n.e.) i okres cesarstwa (I w p.n.e. - 476r n.e.)
pisarze i teologowie we wczesnym chrześcijaństwie, wielcy biskupi, mówcy; np. św. Bazyl, św. Augustyn, Jan Chryzostom
pisarze i teologowie we wczesnym chrześcijaństwie, wielcy biskupi, mówcy; np. św. Piotr, św. Franciszek
arystokrata, cechy przywódcze, indywidualista, honorowy, szanujący tradycję, wrażliwy na piękno, lojalny, sprawny fizycznie
czyj to pogląd: metoda majeutyczna- każdy człowiek ma w sobie ukrytą wiedzę, którą należy "wydobyć" przez odpowiednie pytania
skupienie na zbawieniu duszy i szerzeniu religii, zamiast świeckiego rozwoju intelektualnego; kształcenie duchowieństwa
oświecenie, mądrość, wszechobecne współczucie, opanowanie umysłu, medytacja, uważność, wyzbycie się pragnień, wewnętrzny spokój, dyscyplina etyczna, wolność od cierpienia.
najwyższe znaczenie miała czystość, dziewictwo, obawiano się seksualności i kobiet. Duże znaczenie religijnej wspólnoty. Ideałem był człowiek aseksualny, gardzący światem doczesnym, dążący do zbawienia po śmierci. Życie ludzkie jako najwyższa wartość.
ukształtowanie człowieka doskonałego, stała świadomość obecności Boga, naśladowanie charakteru Proroka, wysoka etyka i moralność, równowaga między duchem a materią, absolutny szacunek dla rodziców, samodyscyplina poprzez praktyki religijne
nauczaniem zajmowali się mnisi, przyjmowani byli chłopcy. nauczanie życia ascetycznego (izolacja w celu kontemplacji, surowe warunki), wyłączenie kształcenia umysłowego; liczy się prosty umysł, wystarczy znać pismo święte.
nauczali mnisi i zakonnice. przyjmowani byli chłopcy po 16 r.ż. Nauka obejmowała czytanie pisma świętego, uczenie się psalmów, ale także geografię i podstawy matematyki. System nauczania indywidualny, każdy uczeń miał "swojego" mnicha.
"nauczyciele mądrości" którzy pojawili się w 5 w p.n.e.; intelektualiści którzy przekazywali wiedzę. Stworzyli nową kocepcje człowieka: wykształconego; do tej pory wierzono, że człowiek rodzi się z wiedzą lub bez, w zależności od łaski bogów. Nauki sofistów były płatne.
grupą filozofów; stworzyli swoją Akademię Sofijską w której nauczali filozofi, retoryki, gramatyki i poetyki. Ich nauki były darmowe, postulowali pogląd o tym, że wykształceni obywatele wpływają na rozwój państwa.
ahinsa- poszanowanie wszelkiego życia, niezabijanie i niezadawanie obrażeń cielesnych żadnym istotom żywym.
asceza- praktykowanie dobrowolnego wyrzeczenia się pewnych dóbr, wartości i aktywności życiowych w celu osiągnięcia świętości, czystości i doskonałości duchowej oraz zbawienia.
rzymski retor i pedagog w dziedzinie teorii wymowy. Pierwszy płatny z kasy państwowej nauczyciel retoryki. Wg Kwintyliana idealny mówca musiał być wzorem prawego i wykształconego obywatela. Kwintylian uzasadniał wyższość zbiorowego systemu szkolnego wychowania nad indywidualnym- jest tańsze i pozwala na lepszy dozór pracy nauczyciela; dziecko w szkole nawiązuje relacje. Zarysował ideał nauczyciela- wszechstronnie wykształconego, życzliwego, sprawiedliwego, ale łagodnego.
pisarz, polityk, dowódca wojskowy, filozof, mówca sądowy i kapłan rzymski. Jako polityk i wódz stojący na czele stronnictwa broniącego republiki rzymskiej przeciw Cezarowi, Antoniuszowi i Oktawianowi, poniósł klęskę. rozważa trzy wiodące teorie etyczne swoich czasów: epikureizm, który głosi, że najwyższym dobrem jest przyjemność; stoicyzm, który głosi, że cnota nie jest po prostu najwyższym, ale jedynym dobrem; oraz teorię tzw. Starej Akademii
grecki filozof starożytny. Był twórcą odmiennego od platonizmu i równie spójnego systemu filozoficznego, który bardzo silnie wpłynął na filozofię i naukę europejską. Do ważniejszych jego dzieł należą Kategorie i Hermeneutyka, Etyka nikomachejska, Polityka, Zachęta do filozofii. Podkreślał znaczenie wczesnego dzieciństwa, wychowania fizycznego (gimnastyka), muzyki, rysunku, gramatyki, a później nauk praktycznych i teoretycznych.
retor, pisarz, poeta, filozof rzymski. Stoik, piewca heroicznej etyki. Jego filozofia wywarła znaczny wpływ na chrześcijaństwo. widział wychowanie jako kluczowy proces formowania młodych dusz, kładąc nacisk na filozofię stoicką, samokontrolę (największa władza to panowanie nad sobą) i moralne cnoty, takie jak mądrość, męstwo, uczciwość, przyjaźń i dyscyplina.
jego podstawowe dzieło to traktat "O mówcy", który zawiera teorię wymowy oraz jego poglądy na wychowanie i jego ideał. Ideał był arystokratyczny, patriotyczny, humanistyczny i obywatelski. Kształcenie powinno zawierać 7 sztuk wyzwolonych, elementy psychologii, prawa, sztuki wojskowej, ekonomii, geografii, filozofii.
starożytny grecki ideał harmonijnego połączenia fizycznego piękna i sprawności z dobrem moralnym, cnotą i szlachetnością charakteru, stanowiący wzór idealnego wychowania
dzieci uważne za własność państwa, od 7 r.ż. szkoła dla chłopców, wychowywane na nieskomplikowane psychicznie, ale silne i sprawne fizycznie, odporne na ból, bezwzględnie podporządkowane państwu. Na czele całej edukacji stał, jako urzędnik, Pajdonomos.
łagodne podejście do dzieci, od 5 r.ż. szkoła dla obu płci, nauka gramatyki, muzyki, czytania. Wychowaniem zajmował się pedagog (pais-ago)
rodzina była monogamiczna; matka, ojciec oraz dzieci. występowały elementy matriarchatu. rolą rodziny było wychowanie dzieci i wydanie ich dobrze za mąż. do 9 r.ż. w domu nauczano pisania, czytania oraz podstaw arytmetyki, potem dzieci odsyłano do szkół. Ideałem rodziny była rodzina niewielka, ale majętna i dobrze prosperująca. Dom zapewniał wychowanie moralne, muzyczne i elementarne.
rodzina to dzieci, nawet te dorosłe i zamężne, a także niewolnicy i służba. władzę nad wszystkimi sprawował ojciec. Rodzina była monogamiczna, jej ideałem było liczne potomstwo. kobieta nie miała praw obywatelskich, ale jako żona i matka miała duży zakres swobody. Dziewczynki od 7 r.ż. były nauczane przez matkę prac domowych, czasem muzyki i czytania,. chłopcy przechodzili pod bezpośrednią opiekę ojca. Dom zapewniał wychowanie patriotyczne i moralne, edukację początkową i przygotowanie do życia. Dzieci uczyły się prawa 12stu tablic.
w medycynie antycznej terminem tym określano ziołowy okład stosowany w celu uśmierzenia bólów reumatycznych u gladiatorów.
król Macedonii z dynastii Argeadów w latach 336–323 p.n.e. Powszechnie uznawany za wybitnego stratega i jednego z największych zdobywców w historii ludzkości.
rzymski poeta, uważany za jedną z najważniejszych postaci w dziejach światowej literatury, autor Eneidy, Georgik, Bukolik i Drobiazgów. pochodził z niezamożnej rodziny z Galii Cisalpejskiej. Jego poezja nie tylko dostarczała wiedzy o literaturze, ale była również podręcznikiem gramatyki, retoryki czy filozofii.
uczeń Sofistów i Sokratesa. Pisał przemówienia, teksty, ale używał języka prozy. Stworzył logografię (pisanie przemówień). był nauczycielem, kształcił także przyszłych nauczycieli. w swoich naukach mówił o patriotyźmie i dobru państwa
surowe podejście do dzieci, dzieci wychowywane przez mamki, po 8 r.ż. szkoła dla obu płci, nauki ścisłe i czytanie, nauczali zwykle ojcowie. Nacisk na rozwój fizyczny, ćwiczenia siłowe i gimnastyczne. Po 20 r.ż. szkoła wyższa.
łagodne podejście do dzieci, do 7r.ż. wychowywanie przez matkę i niańki, od 7 r.ż. szkoła dla chłopców, nauczał pedagog-niewolnik(gramatysta i lutnista). nauczano elementralnie, nauki, muzyki, lektur. Po 18 r.ż. efebia.
poligamia i patriarchat, jeden mężczyzna mógł mieć wiele żon. Nowonarodzone dzieci zostawały w rodzinie, ale jeśli w pierwszych miesiącach życia okazały się być chorowite lub słabe były zabijane. Po 7 r.ż. szkoła dla chłopców. Wychowanie w domu było surowe, sprawowane głównie przez ojca i niańki.
monogamia i patriarchat, ojciec decydował czy przyjąć nowonarodzone dziecko do rodziny. Małe dziecko pielęgnowano i wychowywano w domu. Po skończeniu 7 r.ż. dziewczynki dorastały w domu pod opieką matki a chłopcy przechodzili pod opiekę ojca. Małżeństwo miało dać państwu nowych obywateli, a dzieci miały być dla nich oparciem na starość.
ustanowił łacinę jedynym dopuszczalnym językiem liturgicznym na terytorium Galii i Brytanii, zakazując używania dialektów lokalnych w pismach urzędowych.
ciągłość kultury greckiej, kontynuacja greckiego dziedzictwa i dorobku antycznego w chrześcijaństwie.
zerwanie z kulturą grecką, rezygnacja z dorobku antycznego na rzecz rozwijającej się kultury chrześcijańskiej