- Mały (płucny)
- Duży (ustrojowy)
Pisanie: Fiszki - Biologia - klasa 7 dział 4 - Układ krążenia
1 / 75
Odpowiedź
Litery
s
n
l
ś
g
n
n
c
o
k
d
ą
i
j
r
?
b
i
n
z
a
w
i
e
e
o
e
z
n
a
ę
a
k
i
i
e
i
o
a
y
i
2 / 75
- Picie alkoholu
- Palenie papierosów
- Otyłość
- Nieodpowiednia dieta
- Stres
- Nadciśnienie
- Siedzący tryb życia
- Starszy wiek
- Cukrzyca
- Czynniki genetyczne
Odpowiedź
Litery
u
e
ó
g
o
h
r
n
k
o
j
y
n
d
a
w
r
k
w
k
o
n
i
j
c
p
i
o
o
s
ś
a
ą
i
c
e
w
a
o
j
z
ł
b
k
?
o
j
u
z
y
r
i
n
i
z
r
3 / 75
- W lewej komorze krew utlenowana wypływa przez aortę
- Aorta rozgałęzia się na mniejsze tętnice, które dostarczają krew do komórek organizmu
- Odtlenowana krew wraca żylnymi naczyniami włosowatymi, które łączą się w większe żyły główne
- Żyły główne uchodzą do prawego przedsionka
Odpowiedź
Litery
j
e
k
o
i
i
a
w
g
p
g
e
?
b
r
d
e
b
u
a
z
k
r
y
i
ż
4 / 75
- Wchłaniają drobnoustroje
- Informują pozostałe krwinki białe o zakażeniu
- Produkują substancję, która zapobiega namnażaniu się bakterii, wirusów i komórek nowotworowych
Odpowiedź
Litery
ą
k
j
i
i
a
a
m
u
g
ę
p
j
ł
e
o
a
k
k
?
f
f
ą
c
n
r
n
5 / 75
- Śledziona
- Grasica
- Węzły chłonne
Odpowiedź
Litery
u
a
n
e
e
g
ż
y
n
o
d
m
l
i
z
z
n
a
f
o
j
d
c
i
ą
a
d
u
ą
y
k
e
t
ł
k
r
l
a
a
?
6 / 75
- Tętnice
- Żyły
- Naczynia krwionośne
Odpowiedź
Litery
ż
j
r
y
m
y
i
e
h
k
c
ń
o
r
k
d
i
w
c
a
ś
n
n
o
z
n
?
j
o
z
a
ó
i
a
r
y
w
a
e
y
n
7 / 75
Umożliwiają przepływ krwi tylko w jednym kierunku.
Odpowiedź
Litery
k
j
ą
?
a
z
i
ę
t
k
ą
w
a
a
p
ł
i
o
l
r
n
s
a
e
j
s
8 / 75
Szybkim wypływem krwi z uszkodzonej żyły lub tętnicy.
Odpowiedź
Litery
k
m
o
e
o
y
c
s
t
r
?
k
t
w
z
j
9 / 75
Przeszczepieniem narządu z jednego organizmu do drugiego.
Odpowiedź
Litery
j
r
a
t
s
p
a
?
a
j
l
o
n
c
n
e
o
t
t
t
s
a
c
10 / 75
Naczynia wieńcowe
Odpowiedź
Litery
c
d
ą
y
n
w
i
s
a
y
a
z
l
a
n
i
j
?
i
c
s
u
ś
y
e
n
a
e
e
e
i
a
o
t
a
j
w
h
n
ż
c
u
c
o
l
i
p
z
t
d
o
a
r
k
d
11 / 75
- Skórna
- Wziewna
- Pokarmowa
- Wstrząs anafilaktyczny
Odpowiedź
Litery
e
d
z
r
e
a
o
i
a
w
?
r
y
r
m
i
g
ż
n
j
j
i
e
i
y
a
k
a
l
ó
12 / 75
Rozpoznają i zapamiętują obce antygeny.
Odpowiedź
Litery
o
e
ł
k
?
p
n
t
u
ą
j
j
t
y
y
c
c
f
l
n
m
i
a
f
k
ę
ą
i
13 / 75
- Zewnętrzne
- Wewnętrzne
Odpowiedź
Litery
i
y
d
i
k
w
ó
e
a
a
a
z
w
y
n
j
w
r
r
k
m
o
j
ó
o
?
k
e
ż
t
r
o
14 / 75
- Nie posiadają jądra komórkowego
- Mają kształt spłaszczonego dysku
- Powstają w szpiku kostnym
- Zawierają czerwony barwnik (hemoglobinę)
- Dzięki hemoglobinie mogą transportować tlen do komórek
Odpowiedź
Litery
z
w
y
z
?
n
a
w
t
i
h
e
r
o
r
u
j
c
a
r
s
e
i
z
k
y
k
m
k
c
r
e
ą
c
i
n
ę
15 / 75
Czynna sztuczna.
Odpowiedź
Litery
k
d
a
n
ć
a
o
e
i
p
m
k
s
?
w
o
r
y
d
i
ś
z
i
s
z
n
e
y
ę
u
n
c
k
p
a
j
ę
s
i
z
z
o
o
a
i
z
a
n
16 / 75
Produkują przeciwciała.
Odpowiedź
Litery
k
ł
f
e
c
c
a
l
ę
n
p
m
i
o
u
ą
j
n
?
k
ą
y
t
f
y
b
j
i
17 / 75
- Skurcz przedsionków
- Skurcz komór
- Faza rozkurczu
Odpowiedź
Litery
c
a
a
s
?
z
s
a
j
a
i
z
y
p
e
d
k
a
ę
c
a
k
r
k
ł
c
s
f
r
c
l
y
h
i
18 / 75
Kiedy organizm sam nie wytwarza przeciwciał, tylko dostaje je na przykład od innego osobnika.
Odpowiedź
Litery
y
b
o
n
y
e
i
ą
d
ś
m
e
y
p
n
n
z
i
m
i
i
k
i
d
c
a
o
?
e
n
c
r
o
o
ą
a
r
d
z
19 / 75
Wstrzykiwaniem do organizmu osłabionych lub martwych drobnoustrojów chorobotwórczych w celu nabycia odporności.
Odpowiedź
Litery
p
c
e
s
m
s
z
y
ą
z
e
n
i
z
i
a
c
?
20 / 75
- Osocze
- Erytrocyty
- Leukocyty
- Płytki krwi
Odpowiedź
Litery
a
e
r
?
k
c
e
o
w
z
i
w
r
a
21 / 75
Jest chorobą wynikającą z niszczenia limfocytów T przez wirusa HIV.
Odpowiedź
Litery
d
c
i
j
a
t
s
z
?
y
s
m
e
22 / 75
- Jest związana z działaniem limfocytów
- Jest skierowana przeciwko znanemu antygenowi
- Wykształca się w ciągu życia człowieka
Odpowiedź
Litery
o
y
b
n
t
n
ć
c
z
j
?
t
p
r
y
d
o
m
a
s
o
ś
e
a
23 / 75
- Makrofagi
- Limfocyty T
- Limfocyty B
Odpowiedź
Litery
c
e
k
p
w
o
ż
l
o
o
c
y
?
i
o
d
ł
d
r
r
k
n
a
ś
o
i
w
h
b
n
o
y
c
y
n
i
e
a
c
h
24 / 75
Żyły główne → prawy przedsionek → prawa komora → tętnice płucne → płuca
Odpowiedź
Litery
l
k
k
l
n
ą
o
j
e
p
w
t
y
a
e
n
a
g
i
j
o
d
d
z
?
w
r
a
r
w
ł
e
w
y
p
25 / 75
Żyły płucne → lewy przedsionek → lewa komora → aorta → narządy ciała
Odpowiedź
Litery
p
r
l
y
w
z
o
p
w
u
d
n
e
w
?
e
ą
r
y
a
j
i
l
w
t
e
j
g
ł
n
k
a
k
a
26 / 75
- Dostarcza tlen i substancje odżywcze do komórek
- Odbiera dwutlenek węgla z komórek
- Transportuje różne związki
- Reguluje temperaturę ciała
- Zwalcza czynniki chorobotwórcze
Odpowiedź
Litery
a
ł
c
k
i
u
i
r
?
w
e
j
n
p
e
e
j
n
k
f
e
k
27 / 75
Filtrują limfę i zatrzymują drobnoustroje chorobotwórcze.
Odpowiedź
Litery
w
n
a
j
ł
c
c
y
ę
ę
n
e
n
u
p
n
j
ą
f
ł
k
e
o
?
ą
k
ł
h
i
z
28 / 75
W jej wnętrzu dojrzewają limfocyty.
Odpowiedź
Litery
j
n
ą
ę
k
k
c
e
?
n
c
i
u
a
j
s
r
a
ł
f
a
i
p
g
29 / 75
Szczepionkę podaje się w celu zapobiegania zachorowaniom, a surowicę podaje się w trakcie choroby.
Odpowiedź
Litery
y
w
s
p
a
ó
o
z
c
d
o
ż
z
?
u
m
i
i
ę
e
r
o
r
n
s
c
y
i
s
c
n
i
z
k
30 / 75
Zdolność organizmu do obrony przed drobnoustrojami chorobotwórczymi, którą posiada się od urodzenia.
Odpowiedź
Litery
n
z
a
o
p
j
o
w
ś
o
e
o
?
ć
t
o
o
n
t
d
r
s
r
d
c
o
31 / 75
- Krew odtlenowana płynie z prawej komory do tętnic płucnych
- Tętnice płucne tworzą naczynia włosowate płuc, które łączą się w żyły płucne
- W żyłach płucnych płynie krew utlenowana
- Żyły płucne uchodzą do lewego przedsionka
Odpowiedź
Litery
r
k
y
e
k
z
w
i
ł
b
g
r
a
e
?
e
j
b
p
m
i
o
i
a
g
a
32 / 75
- A
- B
- AB
- 0
Odpowiedź
Litery
r
ż
n
y
y
a
r
m
r
?
w
ó
p
u
y
i
w
e
g
a
i
j
k
i
k
33 / 75
- Zwalcza drobnoustroje chorobotwórcze
- Dostarcza osocze do krwiobiegu
- Jest pośrednikiem wymiany składników między osoczem a tkankami
- Transportuje substancje
- Usuwa z komórek nadmiar wody i niepotrzebne substancje
Odpowiedź
Litery
?
y
a
a
j
m
n
z
s
c
ł
k
a
e
j
i
f
n
k
a
d
p
c
i
l
t
e
k
u
f
i
ł
n
u
e
y
34 / 75
Powolny wypływ krwi z uszkodzonych naczyń krwionośnych.
Odpowiedź
Litery
?
s
r
c
i
e
k
o
w
a
e
e
t
t
i
o
w
j
n
35 / 75
- Odpowiadają za krzepnięcie krwi
- Nie posiadają jądra komórkowego
- Są najmniejszymi elementami morfotycznymi
Odpowiedź
Litery
z
z
y
p
a
i
c
u
ę
?
r
y
t
j
h
r
k
r
ł
i
y
ą
w
a
t
s
c
m
k
e
i
k
36 / 75
- Ma kształt bryły zwężonej na dole
- Jest wielkości pięści
- Tworzy je tkanka mięśniowa poprzecznie prążkowana sercowa
- Jest otoczone osierdziem
Odpowiedź
Litery
b
d
n
j
t
k
c
r
o
z
a
e
j
s
e
s
e
w
e
a
u
?
37 / 75
- Przestrzegać odpowiedniej diety
- Unikać palenia papierosów
- Unikać picia alkoholu
- Unikać siedzącego trybu życia
Odpowiedź
Litery
o
b
ż
u
k
a
n
k
a
r
d
l
a
e
w
n
i
j
k
o
a
ć
ł
d
?
ś
o
y
n
y
38 / 75
Kiedy między dawcą a biorcą nie będzie zgodności tkankowej.
Odpowiedź
Litery
ż
e
p
u
ś
a
i
o
ć
z
n
r
d
d
c
c
e
u
j
e
r
z
o
y
m
e
z
s
i
?
o
p
e
d
d
z
o
k
39 / 75
Zapobiega mieszaniu się krwi odtlenowanej z utlenowaną.
Odpowiedź
Litery
i
o
e
r
n
j
w
u
d
r
z
?
j
a
u
k
a
ą
k
e
e
r
c
p
f
ł
g
ę
s
c
p
n
40 / 75
Bierna sztuczna.
Odpowiedź
Litery
s
p
o
o
ą
a
y
o
?
y
k
j
d
c
a
o
d
r
y
a
a
k
o
ć
n
z
i
o
p
i
r
y
u
n
ś
a
u
w
s
n
m
w
z
n
u
p
41 / 75
Serce
Odpowiedź
Litery
a
?
t
z
p
s
r
w
p
j
d
o
r
a
w
o
r
a
e
n
a
e
ą
k
k
z
j
e
m
i
n
z
p
42 / 75
Stale podwyższonym ciśnieniem krwi.
Odpowiedź
Litery
ś
i
?
n
ę
i
n
c
e
i
z
c
n
n
w
i
e
a
d
a
a
i
s
i
t
z
e
j
t
b
ę
m
o
c
y
43 / 75
Odporność wytworzona samodzielnie przez organizm w wyniku kontaktu z antygenem.
Odpowiedź
Litery
o
b
t
e
p
z
n
y
r
n
s
n
ć
a
ś
y
c
o
o
a
n
a
t
d
y
z
c
m
j
?
44 / 75
Następuje uszkodzenie ścian naczyń krwionośnych i wytworzenie blaszki miażdżycowej, która utrudnia przepływ krwi.
Odpowiedź
Litery
i
a
ż
e
m
e
a
p
i
a
j
b
d
a
ż
k
c
g
z
r
?
y
45 / 75
Na podstawie obecności lub braku antygenu na powierzchni czerwonych krwinek.
Odpowiedź
Litery
s
r
d
k
b
i
a
y
n
i
a
w
ę
b
p
w
r
p
i
k
j
s
g
o
?
s
i
u
ó
o
r
ę
y
w
46 / 75
- Rodzajem tkanki łącznej
- Tworzą ją osocze oraz elementy morfotyczne
Odpowiedź
Litery
c
t
m
j
e
w
y
?
s
e
z
k
r
47 / 75
Tętnice
Odpowiedź
Litery
e
a
e
o
o
ą
,
w
n
k
c
s
a
a
w
w
z
c
p
k
ę
z
y
n
j
ą
ś
w
a
o
s
z
j
a
i
n
e
d
w
k
a
r
t
a
a
ó
i
?
r
r
n
e
n
z
y
i
j
k
r
r
y
48 / 75
- Skóra
- Substancje bakteriobójcze
- Reakcje oczyszczające układ oddechowy i pokarmowy
- Krwinki białe
Odpowiedź
Litery
y
t
r
u
o
n
e
m
i
m
a
o
e
b
y
n
a
r
i
z
r
g
?
r
u
i
o
a
b
k
z
n
b
o
i
o
s
h
ó
o
n
r
r
c
e
n
a
p
l
a
e
n
t
h
ó
z
i
c
d
o
i
t
m
w
j
u
c
w
o
o
z
e
g
d
o
k
g
ą
a
u
w
j
j
49 / 75
Powstaje z płynu tkankowego, który jest przesączonym osoczem (przez włosowate naczynia krwionośne do przestrzeni międzykomórkowych).
Odpowiedź
Litery
f
k
i
m
t
a
o
ę
i
a
w
y
?
z
s
r
l
j
50 / 75
- Narządy układu limfatycznego
- Błony śluzowe
- Skóra
- Białe krwinki krwi
Odpowiedź
Litery
r
n
k
g
o
ł
ś
s
a
z
y
z
i
e
a
u
a
w
ę
c
o
?
k
p
ł
s
i
d
o
o
d
c
o
d
51 / 75
- Płytki krwi przyklejają się do brzegów rany, zmniejszając jej powierzchnię
- Płytki krwi zaczynają wydzielać substancje, która sprawia, że fibrynogen zamienia się w fibrynę
- Fibryna tworzy sieć włókien, która zatrzymuje krew
- Powstaje skrzep
Odpowiedź
Litery
w
s
r
ó
c
w
k
z
z
a
?
e
i
b
d
d
k
p
p
d
c
s
o
k
i
o
r
i
a
i
o
i
o
h
j
ę
n
52 / 75
- Jest magazynem elementów morfotycznych krwi
- Jest miejscem namnażania się limfocytów
- W jej wnętrzu są niszczone drobnoustroje chorobotwórcze oraz uszkodzone elementy morfotyczne
Odpowiedź
Litery
f
i
k
z
p
j
ą
u
ę
?
j
ś
e
n
k
n
e
d
a
i
ł
c
o
a
l
n
53 / 75
- Prawy przedsionek
- Lewy przedsionek
- Prawa komora
- Lewa komora
Odpowiedź
Litery
h
c
c
a
s
e
c
a
i
ś
?
k
i
s
ę
z
ł
j
c
k
e
r
d
s
ę
i
z
a
54 / 75
Nadmierną reakcją organizmu na substancje, które nie są szkodliwe dla zdrowych osób.
Odpowiedź
Litery
s
?
c
l
z
g
a
e
m
r
e
a
j
i
y
t
55 / 75
Z jednej
Odpowiedź
Litery
a
?
z
d
z
w
a
o
b
l
o
t
t
s
n
s
z
s
u
o
c
a
i
e
i
y
ą
a
a
n
ł
e
u
w
w
w
w
r
n
56 / 75
Żyły
Odpowiedź
Litery
c
w
r
r
a
k
k
o
e
k
z
w
s
ę
w
n
a
i
n
j
r
s
j
k
y
ó
r
?
a
d
a
m
n
,
c
w
n
i
o
e
i
a
t
a
a
z
y
e
ą
ś
i
c
y
n
r
o
a
57 / 75
Gdy w organizmie kobiety będącej w ciąży, która ma grupę krwi Rh- rozwija się dziecko o grupie krwi Rh+.
Odpowiedź
Litery
n
t
w
k
c
e
e
o
s
l
n
f
s
o
y
k
y
y
u
ę
o
k
l
i
g
t
z
?
j
r
i
p
d
i
e
58 / 75
Obniżonym stężeniem hemoglobiny i mniejszą liczbą erytrocytów.
Odpowiedź
Litery
j
m
c
r
a
h
z
n
a
e
t
z
u
a
?
i
ę
c
r
a
e
y
m
e
k
i
y
s
59 / 75
Zapis czynności elektrycznej komórek serca.
Odpowiedź
Litery
o
e
s
?
k
c
o
t
g
e
t
j
60 / 75
Siłę naciskania krwi na ściany tętnic.
Odpowiedź
Litery
i
i
w
c
ś
y
m
?
n
y
c
n
a
k
n
a
z
i
e
r
o
w
e
i
m
61 / 75
Wytwarza się nadmierna ilość krwinek białych, które nie mogą funkcjonować poprawnie.
Odpowiedź
Litery
z
c
e
p
b
k
i
i
a
a
r
e
a
ł
?
k
j
z
a
g
b
a
62 / 75
Rytmicznym rozciąganiem się ścian tętnic pod wpływem zmian ciśnienia krwi.
Odpowiedź
Litery
s
t
n
t
z
o
j
y
m
e
c
?
ę
t
63 / 75
Na przetoczeniu krwi od jednej osoby (dawcy) do drugiej osoby (biorcy).
Odpowiedź
Litery
a
o
e
g
y
l
j
f
a
c
u
?
n
r
z
t
i
m
n
a
k
p
a
s
w
z
r
64 / 75
- Przewód piersiowy
- Przewód limfatyczny prawy
Odpowiedź
Litery
i
k
d
i
e
ę
n
j
z
m
i
n
ł
c
g
n
z
n
a
y
a
a
f
j
a
y
ó
w
n
a
?
z
a
s
t
a
w
ą
w
l
y
e
c
65 / 75
- Posiadają jądro komórkowe
- Mogą się poruszać
- Zwalczają drobnoustroje chorobotwórcze
- Część z nich wytwarza przeciwciała
Odpowiedź
Litery
a
m
e
k
i
r
y
c
u
c
i
s
y
b
j
w
k
a
ł
i
z
i
ę
ą
z
n
k
r
t
a
e
h
r
?
66 / 75
- Zewnętrznej
- Środkowej
- Wewnętrznej
Odpowiedź
Litery
u
ę
c
y
w
y
s
ą
t
z
c
j
k
t
ł
a
c
i
e
s
h
o
e
z
t
n
a
a
w
e
h
w
r
i
i
d
?
r
z
t
b
ż
n
67 / 75
- Czynna
- Bierna
Odpowiedź
Litery
e
j
r
ó
c
a
e
m
w
y
o
o
ż
b
n
j
a
p
r
i
k
y
o
i
t
j
d
i
a
n
?
r
n
z
y
e
ś
o
a
d
68 / 75
Podczas przekazywania przeciwciał dziecku przez matkę podczas ciąży i w trakcie karmienia piersią.
Odpowiedź
Litery
p
i
ś
b
z
i
n
n
a
o
e
u
r
a
o
i
o
n
ą
c
n
m
i
d
ą
k
c
n
t
z
n
r
o
i
a
?
r
y
d
y
e
ą
e
d
m
l
a
y
69 / 75
Czynna naturalna.
Odpowiedź
Litery
?
z
p
i
z
z
r
ć
s
o
a
i
z
d
r
y
m
o
g
c
u
n
a
p
t
n
n
i
s
a
s
a
k
j
z
ę
a
r
a
n
k
a
o
p
y
n
b
m
i
h
o
z
e
o
r
s
w
s
ś
e
o
a
y
c
d
o
o
70 / 75
Krew płynie tylko w naczyniach krwionośnych i tylko w jednym kierunku.
Odpowiedź
Litery
i
o
k
w
i
n
a
r
k
y
u
e
k
o
ż
s
e
a
n
,
t
a
c
?
o
e
n
ę
a
ł
y
z
t
n
o
c
m
d
z
k
a
j
m
z
d
m
u
ł
ś
71 / 75
Podstawowe badanie parametrów krwi (ocena ilości i wyglądu elementów morfotycznych).
Odpowiedź
Litery
f
o
g
r
o
t
e
o
?
i
o
m
i
o
r
j
w
a
s
l
k
c
t
72 / 75
Zdolność do obrony przed czynnikami chorobotwórczymi, którą posiada organizm.
Odpowiedź
Litery
?
d
p
c
n
o
ć
t
r
e
j
o
o
s
o
ś
o
t
73 / 75
Są zbudowane z trzech warstw.
Odpowiedź
Litery
c
j
t
i
ż
m
ł
ę
y
?
i
y
r
ę
a
b
u
r
k
z
t
h
e
o
y
d
u
a
a
s
n
w
c
t
c
e
i
z
74 / 75
- Anemia
- Miażdżyca
- Białaczka
- Nadciśnienie tętnicze
Odpowiedź
Litery
ż
n
u
n
e
t
g
w
r
k
p
k
e
y
y
k
r
a
i
n
o
a
i
c
o
j
ś
u
o
ł
c
d
i
j
z
h
m
w
j
ą
e
i
ę
b
ó
u
n
y
c
s
a
y
ę
o
j
c
w
a
e
ś
r
o
?
75 / 75
- Naczynia limfatyczne
- Limfa
- Węzły limfatyczne
- Śledziona
- Grasica
- Migdałki podniebienne
Odpowiedź
Litery
e
y
f
ł
u
s
c
ł
k
ę
a
l
t
k
d
n
g
z
a
a
c
i
i
y
z
s
z
?
m
a
o
d
–
poprawności
0Poprawne
0Błędy
0:00Czas
