- Poziom próchniczny
- Skała macierzysta
Pisanie: Fiszki - Geografia - klasa 7 dział 1 - Środowisko przyrodnicze Polski
1/122
2/122
- Powstają przez wydostawanie się lawy oraz innych materiałów na powierzchnię
- Góry wulkaniczne to stożki wulkanu (czynnego lub wygasłego)
Odpowiedź
Litery
a
i
p
a
r
y
u
o
n
l
z
c
j
g
n
k
w
j
t
e
?
ó
s
k
a
w
ą
3/122
- Przeważają wiatry zachodnie
- Najsilniejsze wiatry występują w górach i na wybrzeżu
- Występowanie wiatrów lokalnych
Odpowiedź
Litery
a
ą
c
r
l
w
e
t
h
y
a
u
c
o
i
z
s
s
p
?
r
ę
e
y
z
i
a
j
m
r
k
y
c
t
w
4/122
- Do produkcji urządzeń elektrycznych, elektronicznych, grzewczych, pokryć dachowych
- Do wytwarzania mosiądzu
Odpowiedź
Litery
c
m
y
z
c
a
p
n
r
y
b
k
?
y
e
o
r
w
g
d
d
i
s
o
a
e
u
d
n
o
d
w
w
ą
z
s
y
z
y
l
o
y
o
e
e
s
t
i
w
w
e
5/122
Sudety
Odpowiedź
Litery
p
r
ó
e
z
u
w
c
l
o
j
ą
k
k
p
s
g
u
s
t
?
n
a
ę
e
i
j
e
w
y
w
c
i
y
n
l
a
6/122
- Gliny
- Piaski
- Żwiry
- Wapienie
- Piaskowce
- Granity
- Bazalty
- Gnejsy
Odpowiedź
Litery
k
i
o
o
k
j
i
b
l
z
z
?
p
j
s
y
n
u
i
z
ę
s
a
a
ł
j
a
a
k
e
a
s
ą
s
e
d
n
r
7/122
Jest otoczone z każdej strony lądem.
Odpowiedź
Litery
z
w
c
n
e
e
?
j
e
m
m
,
ą
c
e
o
z
s
ł
a
r
c
m
r
ś
t
o
ż
r
z
o
y
l
a
a
o
k
z
d
ó
b
i
e
y
o
d
t
m
8/122
Naturalny ciek wodny, którym woda spływa na skutek działania siły grawitacji.
Odpowiedź
Litery
?
y
o
m
r
w
ą
k
z
z
e
a
n
a
y
c
9/122
Chroni się tam całą przyrodę lub tylko wybrane elementy.
Odpowiedź
Litery
r
y
u
o
z
t
r
ą
i
h
a
p
?
m
z
z
ę
e
a
j
z
c
e
r
w
a
c
y
e
r
k
y
r
y
t
s
d
y
r
10/122
- Roztopy
- Intensywne opady deszczu
Odpowiedź
Litery
p
o
c
o
r
ć
d
o
?
s
w
i
n
ż
p
o
d
z
w
e
a
w
o
p
o
z
o
m
a
ę
a
d
y
t
w
i
i
11/122
- Jest ich około 9 tysięcy
- Zajmują 0,01 obszaru Polski
- Najliczniejsze z nich to jeziora polodowcowe
Odpowiedź
Litery
ą
o
y
e
t
o
j
i
e
?
k
c
r
i
l
a
z
a
z
ę
a
z
c
e
p
u
h
r
j
s
y
s
r
w
c
m
12/122
Małe, wyróżniające się obiekty przyrodnicze.
Odpowiedź
Litery
m
r
ą
m
n
z
z
p
y
o
?
k
o
y
s
r
c
i
d
i
y
p
13/122
- Nizina Wielkopolska
- Nizina Śląska
- Nizina Mazowiecka
- Nizina Podlaska
- Polesie Lubelskie
Odpowiedź
Litery
u
j
ś
s
o
p
j
n
i
a
m
o
o
k
d
b
s
c
p
i
?
s
z
a
k
i
o
l
r
e
y
n
r
a
e
i
z
h
j
o
k
e
o
b
w
14/122
- Woda jest używana przez zakłady przemysłowe
- Wykorzystywane są do produkcji energii elektrycznej
- Umożliwiają produkcję rolną
- Są drogami śródlądowego transportu wodnego
- Są miejscem rekreacji dla turystów
Odpowiedź
Litery
d
ą
i
r
d
z
a
j
n
z
j
i
i
a
k
e
e
e
n
a
e
a
j
i
k
c
z
o
g
r
?
o
i
m
s
o
l
a
e
p
k
z
a
r
i
15/122
- Z rolniczym wykorzystywaniem gleb
- Rozwojem osadnictwa
- Budową dróg
- Tworzeniem obszarów ochronnych
Odpowiedź
Litery
?
o
z
ą
l
o
y
ę
o
m
c
s
r
w
ś
l
ś
r
i
o
z
p
c
n
i
s
i
d
s
s
ż
t
w
c
n
e
o
ć
ó
i
e
e
ż
16/122
- Różny czas wschodu i zachodu Słońca
- Położenie w różnych strefach czasowych
Odpowiedź
Litery
r
a
n
i
n
j
o
s
c
p
i
w
r
j
i
s
e
i
o
g
o
y
o
ł
w
j
k
p
o
i
e
o
c
l
?
e
n
s
ó
n
k
w
k
e
l
z
ą
k
o
u
e
ą
i
r
k
e
e
ż
ś
c
17/122
- Ilość energii słonecznej docierającej do powierzchni
- Położenie między Oceanem Atlantyckim i Azją
- Obecność ciepłych prądów morskich
- Położenie nad Morzem Bałtyckim
- Ukształtowanie powierzchni
- Masy powietrza
Odpowiedź
Litery
k
k
t
p
n
u
y
c
e
p
u
ł
a
n
m
z
n
i
j
ą
c
l
c
a
s
a
ą
s
e
l
z
i
o
?
i
y
j
w
i
a
t
j
t
k
k
18/122
- Rzeki
- Jeziora
- Bagna
- Strumienie
Odpowiedź
Litery
ó
a
ż
w
c
n
c
w
z
d
l
p
o
r
n
e
c
y
o
h
e
y
o
w
h
d
i
o
i
?
19/122
- Róznice w wysokości górowania Słońca
- Różnice trwania dnia i nocy
Odpowiedź
Litery
i
k
n
e
r
e
o
ł
y
p
j
w
s
u
e
s
s
c
ą
k
u
o
i
k
j
a
o
p
z
ł
e
n
c
c
o
i
e
ą
n
o
o
d
e
k
o
j
i
p
r
?
k
w
g
i
ś
i
l
20/122
- Wisła
- Odra
Odpowiedź
Litery
d
k
k
s
h
ą
r
ó
i
e
k
s
e
a
z
j
ż
z
l
o
?
ł
u
s
r
z
c
e
n
t
p
21/122
322,7 tys. km2 (w tym 311,9 tys. km2 to obszar lądowy).
Odpowiedź
Litery
c
o
o
a
a
k
n
y
e
i
z
?
ł
o
i
n
i
a
s
p
s
l
w
e
t
c
o
w
i
i
k
w
i
p
h
r
l
22/122
- Polodowcowe
- Morenowe
- Rynnowe
- Cyrkowe
- Przybrzeżne
- Krasowe
- Deltowe
Odpowiedź
Litery
e
a
r
u
j
i
ą
s
p
t
y
w
j
y
z
w
c
t
j
ę
e
k
y
s
i
l
p
o
o
?
e
p
23/122
- Przedwiośnie
- Wiosna
- Lato
- Jesień
- Przedzimie
- Zima
Odpowiedź
Litery
e
e
t
?
j
w
l
c
p
s
y
i
o
j
y
k
ą
e
r
s
p
i
o
ę
u
n
k
z
w
t
c
p
m
a
e
r
o
u
r
24/122
- Zagrożenie życia i zdrowia ludzi
- Uszkodzenia budynków
- Straty materialne
- Zanieczyszczenia gleb
- Zanieczyszczenia wód gruntowych i powierzchniowych
- Zamulanie i spłycanie koryt rzecznych
Odpowiedź
Litery
s
k
o
i
e
t
p
d
w
ą
a
p
ę
j
i
s
k
k
i
i
u
w
?
w
n
s
a
a
t
z
y
o
o
25/122
- Karpaty
- Tatry
- Beskidy
Odpowiedź
Litery
d
e
ł
j
w
l
a
k
r
y
o
e
y
s
ę
t
g
i
w
w
p
a
p
c
ó
o
j
?
ą
e
f
u
s
26/122
- Metaliczne
- Skalne
- Energetyczne
- Chemiczne
Odpowiedź
Litery
h
s
a
u
z
a
w
w
n
c
m
u
i
d
d
e
z
r
r
i
r
a
o
e
e
l
i
c
i
o
p
r
e
a
e
z
a
g
n
j
g
e
ę
n
y
t
i
u
z
l
n
k
l
s
m
y
?
e
n
k
y
w
y
i
27/122
- Poziom próchniczny
- Poziom przejściowy
- Skała macierzysta
Odpowiedź
Litery
c
m
a
ę
s
c
w
d
o
j
z
?
z
e
i
z
s
i
a
a
n
s
w
t
a
k
a
k
r
r
h
i
ł
28/122
- Pobrzeża
- Pojezierza
- Niziny Środkowopolskie
- Wyżyny Polskie
- Kotliny Podkarpackie
- Góry
Odpowiedź
Litery
e
o
a
ó
e
e
o
u
c
a
d
w
p
n
z
j
w
s
e
n
ż
t
r
a
y
?
w
s
r
r
j
m
l
e
p
i
a
y
i
k
ó
29/122
- Zderzanie się płyt litosfery
- Oddalanie się płyt litosfery
- Działalność wulkaniczna
Odpowiedź
Litery
y
e
y
ć
a
n
y
o
w
i
a
?
p
c
ą
b
t
ż
r
n
z
r
z
o
ó
g
a
w
s
m
o
p
c
30/122
- Fałdowe
- Zrębowe
- Wulkaniczne
Odpowiedź
Litery
r
d
o
y
ę
a
i
ó
a
p
n
g
e
m
c
a
t
y
i
z
a
n
s
w
k
z
i
j
a
e
s
z
h
e
w
ó
u
ż
a
s
r
r
i
d
j
n
ó
g
b
o
o
w
?
l
p
31/122
Położenie w odniesieniu do różnych obiektów geograficznych.
Odpowiedź
Litery
z
o
c
c
e
g
e
z
?
a
o
z
c
i
o
r
e
p
ł
a
f
n
o
n
g
o
i
e
ż
n
a
32/122
- Do produkcji kwasu siarkowego
- Do produkcji rur i przewodów
Odpowiedź
Litery
s
d
d
r
p
y
s
k
u
l
?
i
n
c
w
z
w
g
y
e
s
o
r
e
t
b
a
ą
e
u
n
d
e
y
o
y
z
a
o
w
o
o
w
w
y
w
o
ł
o
y
c
33/122
- Bory sosnowe
- Lasy mieszane
- Grądy
- Łęgi
- Lasy olszowe
Odpowiedź
Litery
a
r
?
t
w
l
l
c
s
w
p
ą
y
d
j
j
e
z
ó
o
w
s
i
a
u
a
j
o
k
ę
e
e
p
s
34/122
- Sudety
- Góry Stołowe
- Karkonosze
Odpowiedź
Litery
a
ę
o
l
j
ą
w
p
e
o
?
t
k
w
p
ę
e
c
r
s
j
y
ó
z
s
i
w
g
e
y
r
b
u
35/122
- Powstają w wyniku wypiętrzania warstw skalnych
- Skały nie zostają sfałdowane, tylko pękają i przesuwają się wzdłuż uskoków
Odpowiedź
Litery
s
k
z
r
?
y
w
ą
g
t
e
p
ę
a
a
j
w
b
o
j
o
r
ó
36/122
- Zlewisku Morza Bałtyckiego
- Niewielka część w zlewisku Morza Czarnego i Morza Północnego
Odpowiedź
Litery
e
l
z
i
a
ż
e
z
w
k
?
s
r
l
w
o
p
j
o
k
i
i
b
a
y
u
s
m
l
k
s
37/122
Zachowanie cennych walorów krajobrazowych.
Odpowiedź
Litery
o
t
w
a
j
k
i
a
y
ó
k
r
i
z
r
a
e
c
b
e
j
z
?
t
o
a
h
s
r
c
w
l
r
n
o
e
w
k
p
j
a
38/122
Proces niszczenia wybrzeży wysokich przez fale morskie.
Odpowiedź
Litery
c
?
a
t
a
t
b
o
z
o
s
r
j
j
e
a
39/122
- 18°C latem w południowej części, a w północnej 13°C
- 2°C zimą na otwartym morzu, 0°C na wybrzeżu
Odpowiedź
Litery
o
r
a
r
t
p
c
a
a
e
t
e
y
w
ł
?
a
u
n
a
a
d
b
h
a
k
j
k
e
j
u
t
m
u
p
w
40/122
- Rudy miedzi z domieszką srebra
- Rudy cynku i ołowiu
Odpowiedź
Litery
u
ą
l
e
w
a
t
o
w
s
z
r
j
l
c
a
e
e
o
w
i
b
p
d
n
?
s
y
a
o
w
i
m
n
e
e
c
y
s
c
k
e
41/122
Następuje wtedy, gdy poziom wody podnosi się powyżej brzegów zbiornika i zalewa tereny znajdujące się w okolicy, powodując straty materialne i zagrożenie dla ludzi.
Odpowiedź
Litery
t
s
w
o
ó
t
ź
c
d
?
j
p
o
o
e
42/122
- Przekształcenia dolin Tatr i Karkonoszy
- Podcięcia stoków grzbietów górskich
- Powstanie moren dennych i czołowych
Odpowiedź
Litery
i
c
h
k
a
n
i
t
ł
c
a
s
k
ó
w
t
e
r
c
n
e
o
g
ę
j
s
i
d
o
a
ó
p
w
u
o
i
p
e
l
w
o
s
w
k
o
o
s
?
43/122
- Zmniejszenie bioróżnorodności flory i fauny Bałtyku
- Eutrofizacja (przeżyźnienie wód) prowadząca do rozwoju sinic
Odpowiedź
Litery
t
n
z
e
m
i
o
y
r
y
y
o
b
a
k
c
g
w
?
c
z
c
ł
a
z
z
e
p
i
c
s
a
n
e
e
i
z
m
n
w
a
o
a
ł
44/122
- Polarne morskie
- Arktyczne
- Polarne kontynentalne
- Zwrotnikowe kontynentalne
- Zwrotnikowe morskie
Odpowiedź
Litery
o
s
a
m
j
z
i
t
a
p
r
d
r
k
y
u
y
l
o
a
e
a
t
a
o
s
j
r
i
p
e
a
t
i
i
?
n
n
w
w
m
k
e
ł
p
y
ą
45/122
- Do uzyskiwania energii elektrycznej
- Do produkcji wyrobów chemicznych
- Do uzyskiwania energii cieplnej
Odpowiedź
Litery
a
t
y
b
o
e
o
o
z
y
c
ą
e
d
e
s
o
r
w
y
c
u
w
k
o
r
r
e
w
e
c
o
n
e
y
w
e
s
l
z
s
p
w
a
z
e
e
g
n
c
y
g
s
n
w
y
t
d
?
n
46/122
- Parki narodowe
- Parki krajobrazowe
- Rezerwaty przyrody
- Pomniki przyrody
- Ochrona gatunkowa
Odpowiedź
Litery
s
o
r
m
c
p
f
s
y
n
o
a
ż
y
w
l
e
c
n
o
h
d
r
z
ż
w
e
i
r
r
e
z
c
o
a
y
o
a
n
y
l
y
o
p
c
h
j
n
?
o
d
j
47/122
- Jest drugą najdłuższą rzeką w Polsce
- Jest najdłuższą śródlądową drogą wodną w Polsce
- Jej regulacja doprowadziła do powstania starorzeczy
- Jest bardzo bogata przyrodniczo
Odpowiedź
Litery
e
y
i
y
?
k
c
a
a
u
h
z
t
e
m
c
ę
o
z
r
s
r
r
j
d
a
48/122
- Niemcy
- Czechy
- Słowacja
- Ukraina
- Białoruś
- Litwa
- Rosja
Odpowiedź
Litery
i
s
a
ą
e
r
k
s
i
s
a
k
o
i
m
i
?
m
k
j
a
a
j
a
u
p
l
z
j
d
49/122
- W przemyśle spożywczym
- W przemyśle chemicznym
- Do posypywania oblodzonych dróg
Odpowiedź
Litery
u
o
n
s
n
g
j
d
k
e
y
o
s
y
t
w
e
ą
z
l
s
ó
?
i
e
ę
o
k
c
a
i
m
z
r
50/122
- Zagospodarowanie terenów nadrzecznych
- Przywracanie retencji naturalnej
- Unikanie regulacji koryt rzecznych
- Tworzenie polderów powodziowych
Odpowiedź
Litery
ż
k
n
r
j
p
a
m
r
e
o
?
w
c
h
c
j
o
e
s
e
z
w
p
o
o
d
l
e
l
w
w
o
o
k
z
c
o
o
p
i
o
i
n
e
y
d
y
51/122
Okresy pojawiania się lądolodu.
Odpowiedź
Litery
n
w
c
d
i
m
o
z
a
a
o
i
e
w
m
a
a
n
c
y
l
y
?
o
z
52/122
- Zlodowacenie Sanu
- Zlodowacenie Odry
- Zlodowacenie Wisły
Odpowiedź
Litery
z
c
n
ł
i
i
o
c
i
j
a
m
e
i
s
a
a
?
ż
d
n
w
a
o
w
e
i
y
z
j
k
e
j
c
s
w
a
m
e
l
e
e
l
e
s
o
p
53/122
- Lodowce górskie
- Lądolody
Odpowiedź
Litery
n
y
w
a
d
ó
r
m
ó
c
p
d
?
w
o
w
t
a
i
y
k
a
i
y
j
o
l
y
ż
e
w
54/122
Udział obszarów leśnych w całkowitej powierzchni obszaru.
Odpowiedź
Litery
k
e
t
s
o
j
w
i
l
o
t
ź
a
o
ś
c
s
?
e
i
n
c
s
s
i
t
k
55/122
Pedosfera
Odpowiedź
Litery
a
l
a
t
ę
r
e
a
e
s
b
g
a
i
y
z
j
?
k
s
n
w
f
56/122
- Kaledońskie ruchy górotwórcze
- Hercyńskie ruchy górotwórcze
- Formowanie pokładów węgla kamiennego w karbonie
- Pojawienie się morskich bezkręgowców
Odpowiedź
Litery
l
r
i
s
e
s
e
i
ę
?
d
n
t
y
i
ł
l
z
n
o
p
p
c
a
o
p
z
z
s
a
o
c
c
n
k
z
w
a
j
e
e
e
d
e
r
i
o
y
o
r
o
y
a
57/122
- Skały wapienne
- Gipsy
- Żwiry
- Piaski
- Gliny
- Granity
- Bazalty
- Marmury
Odpowiedź
Litery
ą
k
e
s
o
a
e
e
n
c
e
r
w
l
w
y
c
o
w
w
s
a
p
s
d
n
a
u
b
y
j
o
k
?
e
l
s
i
58/122
- Są nierównomiernie rozmieszczone
- Większość rzek ma zasilanie deszczowo-śnieżne
- Rzeki Europy zwiększają przepływy w różnych porach roku
Odpowiedź
Litery
k
r
s
i
a
u
w
c
i
y
z
c
ą
e
w
p
r
j
ę
m
d
y
r
u
c
e
o
w
n
?
w
e
i
o
e
e
t
h
h
a
p
o
z
i
r
o
z
y
59/122
- Nie przykrywają całego zlodowaconego obszaru
- Nie rozprzestrzeniają się we wszystkich kierunkach, tylko przesuwają się wzdłuż dolin górskich
- Mają mniejsze rozmiary od lądolodów
Odpowiedź
Litery
l
w
o
i
c
r
d
d
y
o
e
ó
n
s
ż
?
d
ó
ó
z
k
ę
ą
m
r
l
c
i
e
o
l
w
d
i
g
ą
s
o
o
60/122
- Zachodnia granica przebiega wzdłuż Odry i Nysy Łużyckiej
- Wschodnia granica przebiega w dużej części wzdłuż Bugu
- Południową granicę stanowią Sudety i Karpaty
Odpowiedź
Litery
j
p
t
n
a
l
c
t
a
t
r
o
a
n
j
ą
?
k
e
u
e
i
k
l
i
s
c
i
m
w
o
a
a
g
y
r
i
z
r
z
e
y
a
e
u
r
n
n
61/122
- W budownictwie
- Do produkcji ceramiki
- Jako materiały dekoracyjne
Odpowiedź
Litery
s
?
w
a
s
n
k
a
e
ą
w
o
n
l
w
b
e
y
w
r
c
e
o
y
w
s
e
o
n
e
r
z
u
d
c
s
t
y
d
y
w
o
z
o
g
l
p
e
a
s
c
y
k
o
62/122
- Bryza (na wybrzeżu)
- Halny (w Tatrach)
Odpowiedź
Litery
k
l
y
s
l
l
w
u
a
y
w
j
c
s
i
t
p
j
e
i
o
p
n
e
t
ę
ą
k
e
a
o
w
a
?
r
63/122
Źródło
Odpowiedź
Litery
e
t
k
i
m
d
w
r
i
i
r
c
o
w
e
y
d
m
n
a
w
e
j
o
a
,
k
e
o
z
i
ą
n
n
i
h
a
y
ł
z
p
a
z
g
a
z
p
y
ę
z
p
k
a
e
d
w
a
?
c
y
o
n
w
p
z
64/122
W wyniku zalania szelfu, czyli przybrzeżnej, płytkiej części dna.
Odpowiedź
Litery
y
c
a
?
ł
o
k
w
i
o
z
t
t
e
a
m
e
p
a
r
b
s
o
ł
j
k
65/122
- Czas
- Klimat
- Warunki wodne
- Działalność gospodarcza człowieka
- Rośliny i zwierzęta
- Skała macierzysta
- Rzeźba terenu
Odpowiedź
Litery
e
r
y
i
e
w
e
n
a
z
ó
t
g
k
b
l
a
y
z
m
ó
i
c
k
i
r
y
w
ż
?
i
c
n
n
j
o
66/122
- Okres, w którym średnia dobowa temperatura przekracza 5°C
- W czasie jego trwania następuje wzrost i rozwój roślin
Odpowiedź
Litery
g
e
k
o
y
n
y
?
j
y
c
s
e
w
s
z
r
j
m
e
a
c
t
t
e
67/122
- Poziom próchniczny
- Poziom przejściowy
- Skała macierzysta
Odpowiedź
Litery
j
a
n
w
ł
i
w
i
s
?
d
s
a
i
t
a
k
r
h
c
z
r
ę
s
a
a
k
z
d
ę
68/122
- Sfałdowanie Karpat
- Ruchy górotwórcze Sudetów i pasa Wyżyn Polskich
- Wkroczenie lądolodu w plejstocenie
- Holocen, który trwa do dziś
Odpowiedź
Litery
r
y
o
a
o
a
t
z
s
o
i
n
k
s
o
j
i
i
o
r
ę
y
a
p
s
e
e
z
p
i
e
o
c
d
d
?
n
w
e
z
c
e
k
z
l
r
n
n
e
y
c
ł
69/122
- Ściółka
- Poziom próchniczny
- Poziom wymywania
- Poziom wmywania
- Skała macierzysta
Odpowiedź
Litery
i
g
i
o
m
e
j
y
z
a
a
k
ó
m
y
e
w
ż
l
i
b
n
o
p
?
r
e
w
y
o
70/122
Sól kamienna
Odpowiedź
Litery
z
i
c
t
m
y
e
o
y
n
n
n
a
w
j
n
w
w
e
i
?
n
e
e
z
c
c
y
o
i
z
k
w
d
y
w
ę
u
j
y
r
j
i
s
u
c
m
c
a
i
s
k
a
p
e
o
b
h
s
a
s
o
z
l
71/122
- Średnia roczna suma opadów wynosi 600 m
- Większość opadów występuje latem
- Na ich wielkość wpływa wysokość bezwzględna oraz ukształtowanie terenu
Odpowiedź
Litery
e
l
c
d
a
i
ę
c
y
z
o
n
o
j
r
f
?
e
z
c
m
c
y
m
a
h
e
ą
a
o
r
k
u
s
z
e
w
y
y
s
t
p
s
t
r
p
a
72/122
Masy lodu przemieszczające się dolinami górskimi przekształcały doliny V-kształtne w doliny U-kształtne.
Odpowiedź
Litery
l
e
l
p
r
z
n
?
z
i
r
e
e
e
g
r
z
m
e
e
p
o
c
ł
z
b
o
e
r
d
k
y
c
t
w
s
ł
g
a
p
o
ó
n
r
n
s
e
ź
z
o
u
c
a
a
a
i
z
e
t
k
y
73/122
- Wzniesienia
- Zagłębienia
- Rzeźby polodowcowe
Odpowiedź
Litery
u
o
i
ą
i
j
s
t
ł
k
e
i
f
l
l
a
ę
k
o
o
d
s
d
a
t
p
?
e
y
n
p
o
u
m
y
a
a
k
n
e
o
w
r
w
a
i
j
s
74/122
- Rzadko występujące
- Zagrożone wyginięciem
Odpowiedź
Litery
n
a
c
h
j
j
j
ą
t
i
e
g
o
o
t
r
ą
n
o
n
k
g
b
e
e
a
k
u
k
u
o
i
w
a
?
m
u
i
ę
s
75/122
- Wzgórza moreny czołowej
- Sandry
- Eratyki
- Obszar moreny dennej
- Rynny
- Pradoliny
Odpowiedź
Litery
e
m
j
o
r
d
e
p
w
k
ł
o
i
w
e
z
k
r
a
y
t
e
i
t
ą
n
o
y
o
b
u
d
w
a
i
ź
a
u
d
l
k
n
o
ł
l
a
o
d
a
j
l
a
?
y
s
o
s
o
p
f
c
z
76/122
- Są siedliskami różnorodnych gatunków
- Produkują tlen i pochłaniają dwutlenek węgla
- Chronią gleby
- Magazynują wody opadowe
- Pozyskuje się z nich drewno
- Są miejscem odpoczynku
Odpowiedź
Litery
e
a
?
n
j
i
f
k
n
j
y
k
i
p
ł
l
s
c
u
e
a
ą
e
77/122
- Niska temperatura powietrza
- Ukształtowanie terenu z zagłębieniami
- Utrzymywanie się pokrywy śnieżnej cały rok
Odpowiedź
Litery
z
o
a
l
w
o
a
y
k
n
w
a
d
b
a
s
b
ć
w
y
p
?
e
k
u
z
r
n
ł
o
o
i
o
a
e
n
n
z
s
ą
i
a
m
t
i
u
p
w
o
d
o
c
,
s
d
i
a
e
j
78/122
- Brunatne
- Płowe
- Bielicowe
- Mady
- Czarnoziemy
- Czarne ziemie
- Rędziny
- Gleby górskie
- Gleby bagienne
Odpowiedź
Litery
b
k
y
s
t
s
w
p
ą
y
e
c
p
l
?
n
i
j
ó
g
l
a
e
e
ł
o
g
w
e
79/122
- Sąsiadowanie z innymi krajami
- Cechy, które wpływają na gospodarkę i politykę państwa
Odpowiedź
Litery
e
?
t
n
o
e
c
ł
l
o
ż
z
a
i
o
a
z
p
c
c
n
y
i
n
z
e
o
p
o
80/122
Równinny obszar przy Morzu Bałtyckim.
Odpowiedź
Litery
ż
a
s
b
k
e
e
j
r
a
?
r
j
b
u
z
i
s
j
o
p
b
p
z
y
m
e
o
o
a
81/122
- Powstają w miejscach zderzania się płyt litosfery
- Skały na dnie oceanów zostają spiętrzone i sfałdowane
Odpowiedź
Litery
o
j
d
j
a
t
k
p
ó
?
w
ł
y
g
r
f
a
s
e
a
o
ą
w
82/122
- Leży w środkowej Europie
- W dużej części znajduje się na Nizinie Środkowoeuropejskiej
- Znajduje się między południową częścią Morza Bałtyckiego a Karpatami
Odpowiedź
Litery
?
s
a
e
c
o
ż
z
a
n
p
i
e
r
a
o
j
a
n
i
o
ł
p
g
f
o
e
k
l
e
i
k
g
e
m
83/122
Cechy przejściowe między klimatem morskim a klimatem kontynentalnym.
Odpowiedź
Litery
a
?
p
l
k
a
c
a
y
m
e
o
i
i
e
m
s
j
l
k
c
t
i
h
k
84/122
- Występowanie głównie zbiorników morskich
- Powstawanie pokładów wapieni ze szczątków organizmów
- Rozwój świata roślin i zwierząt (pojawienie się dinozaurów)
- Rozpoczęcie alpejskich ruchów górotwórczych
Odpowiedź
Litery
r
e
a
e
e
s
c
o
i
j
e
e
t
o
o
p
l
z
z
s
y
z
a
a
?
w
p
n
o
ę
c
k
z
m
e
n
i
n
y
r
z
r
ł
d
o
i
c
d
y
o
s
i
85/122
- Powierzchnia 415 tys. km2
- Średnia głębokość 52 m
Odpowiedź
Litery
k
a
o
z
e
r
b
g
k
c
i
ć
o
ę
i
w
e
a
n
h
ą
ł
ł
r
b
i
ś
j
t
?
m
o
m
y
z
k
e
ę
c
p
a
i
o
86/122
- Ochronie podlega każdy element znajdujący się na terenie parku
- Nie wolno się poruszać poza szlakami na terenie parku
- Mają więcej niż 1000 ha
Odpowiedź
Litery
h
w
s
k
c
j
i
ę
p
c
m
k
r
a
u
ą
d
r
r
o
y
y
e
t
a
i
r
o
e
n
?
z
a
z
a
87/122
Ze względu na napływ mas powietrza (o różnych właściwościach) z wielu kierunków.
Odpowiedź
Litery
z
l
a
g
ę
w
o
d
c
z
d
a
g
o
e
o
e
c
?
i
t
c
l
o
s
o
p
i
n
i
m
ę
s
s
p
z
e
a
88/122
- Mierzejowo-zalewowe
- Klifowe
- Szerowe
Odpowiedź
Litery
j
e
u
w
y
o
z
w
ł
y
j
y
w
y
k
k
d
z
r
t
t
a
b
?
r
j
u
i
b
ą
ż
s
a
e
e
a
ę
p
89/122
Śniardwy (113,4 km2)
Odpowiedź
Litery
j
k
z
w
n
ę
c
p
z
i
z
o
a
ę
o
i
o
y
w
j
k
e
e
?
e
a
w
n
r
s
s
j
i
a
l
s
a
90/122
Obszary nizinne
Odpowiedź
Litery
k
r
r
i
i
s
o
p
e
l
k
a
a
s
e
z
n
i
n
ą
a
e
e
b
t
ż
w
a
e
r
j
p
o
a
y
j
?
z
91/122
- Powoduje utrudnienia w transporcie
- Wyrządza szkody w rolnictwie
- Powoduje utrudnienia w turystyce
Odpowiedź
Litery
d
a
a
k
o
ć
a
ł
o
s
o
w
y
n
a
n
g
d
g
z
n
p
j
w
?
e
o
p
p
m
k
r
y
ś
i
o
ę
92/122
- Poziom próchniczny
- Poziom wymywania
- Poziom wmywania
- Skała macierzysta
Odpowiedź
Litery
o
a
g
a
t
ł
i
a
h
a
l
c
i
b
w
i
w
j
l
a
w
e
s
i
r
k
c
k
?
b
e
z
ę
d
s
a
s
93/122
- Średnia wysokość kraju jest niższa od średniej wysokości Europy
- Nachylenie w kierunku północno-zachodnim
- Pasowy układ rzeźby terenu
Odpowiedź
Litery
n
ł
a
i
z
i
n
y
a
k
w
s
t
e
p
s
a
u
w
t
k
p
e
o
y
e
c
e
i
c
s
?
c
a
y
e
n
c
a
h
e
a
h
ą
c
w
s
z
k
z
t
j
r
i
o
r
l
h
o
t
r
c
94/122
Wołga (3531 km)
Odpowiedź
Litery
j
a
ż
?
a
i
a
z
ę
o
r
z
n
z
n
p
r
u
s
k
e
d
e
y
k
ł
u
s
a
w
a
y
j
a
95/122
Ładoga (18,1 km2)
Odpowiedź
Litery
s
a
u
s
ę
r
i
j
j
n
p
e
n
ę
j
o
z
o
k
o
i
w
i
w
y
z
e
r
i
e
w
z
a
a
e
a
k
?
96/122
- Węgiel kamienny
- Węgiel brunatny
- Gaz ziemny
- Ropa naftowa
Odpowiedź
Litery
e
e
t
w
e
y
s
e
s
u
l
n
d
n
j
y
n
a
p
w
y
w
s
r
b
e
k
i
?
r
c
z
c
e
e
o
c
w
o
ą
a
g
e
o
97/122
- Poziom próchniczny
- Poziom brunatnienia
- Skała macierzysta
Odpowiedź
Litery
k
n
t
e
a
j
?
ę
b
i
k
a
s
a
a
t
i
w
g
a
w
z
s
r
r
b
ł
a
c
d
n
l
u
h
a
s
98/122
Hańcza (108,5 m głębokości)
Odpowiedź
Litery
e
s
i
ę
a
b
j
s
ę
g
n
i
a
e
?
o
o
s
w
y
ł
p
a
o
c
w
j
z
n
j
l
e
r
z
a
z
k
99/122
Skały, które są wydobywane, przetwarzane i wykorzystywane przez człowieka.
Odpowiedź
Litery
o
c
m
w
l
s
e
a
n
t
r
i
e
ą
?
r
o
o
n
e
c
u
s
100/122
- Platforma wschodnio-europejska
- Platforma paleozoiczna
- Strefa fałdowań alpejskich
Odpowiedź
Litery
j
c
o
ę
k
n
u
i
h
k
o
a
o
c
?
z
r
o
a
g
e
e
y
z
a
u
e
i
g
i
p
j
d
l
e
a
s
n
c
j
o
p
a
c
n
y
t
k
d
h
l
s
n
j
h
s
101/122
- Średnia roczna temperatura wynosi od 6,5°C - 8,5°C
- Styczeń jest najzimniejszym miesiącem
- Lipiec jest najcieplejszym miesiącem
Odpowiedź
Litery
p
r
i
e
w
t
e
k
?
a
y
a
t
p
c
e
r
c
e
o
z
u
c
r
a
m
o
l
s
i
z
e
w
m
r
a
r
e
ę
t
y
p
j
t
a
u
s
h
z
102/122
Wiele gatunków drzew z przewagą dębów i grabów.
Odpowiedź
Litery
d
w
h
w
t
r
i
ą
d
z
o
r
c
k
a
k
?
a
ą
g
n
r
u
i
e
e
a
n
g
j
s
103/122
Współrzędne geograficzne skrajnych punktów kraju.
Odpowiedź
Litery
n
o
ż
z
m
?
o
e
e
o
t
a
a
p
a
c
z
n
t
y
e
i
o
e
z
ł
a
m
c
n
c
104/122
- Jest najdłuższą rzeką w Polsce
- Jest najdłuższą rzeką mającą ujście w Morzu Bałtyckim
- Zawiera wiele walorów przyrodniczych
- Przepływa przez wszystkie pasy rzeźby terenu w Polsce
Odpowiedź
Litery
c
k
i
i
a
y
?
e
u
e
r
j
r
z
s
a
m
s
c
h
z
t
w
ę
ł
a
y
105/122
- Pojezierze Mazurskie
- Pojezierze Pomorskie
- Pojezierze Wielkopolskie
Odpowiedź
Litery
z
o
r
a
k
?
b
j
i
r
i
s
o
j
o
p
m
e
j
y
s
e
y
a
z
p
u
j
b
e
a
e
z
e
106/122
- Tworzenie się warstw torfu ze szczątków roślinnych
- Przykrywanie torfowisk osadami mineralnymi
- Przekształcanie się torfu w węgiel brunatny, a następnie w węgiel kamienny
Odpowiedź
Litery
?
ę
t
a
ż
k
g
m
a
a
o
i
o
e
ł
i
l
a
y
n
g
k
ę
z
z
s
w
e
y
n
r
w
o
j
ł
107/122
- Rozpad skały na coraz mniejsze części
- Rozwój roślin na gromadzącej się materii
- Mieszanie się składników gleby
Odpowiedź
Litery
p
ą
s
a
r
y
t
g
e
d
a
o
a
d
o
c
?
e
n
h
k
i
z
s
c
o
l
w
y
s
a
p
a
i
a
b
c
e
z
z
o
j
p
w
108/122
- Kotlina Sandomierska
- Kotlina Oświęcimska
Odpowiedź
Litery
e
n
b
m
a
t
a
s
c
r
c
j
e
?
o
j
i
y
k
a
b
p
a
e
o
p
i
k
d
l
k
o
s
a
h
r
i
j
p
z
o
u
k
109/122
Umiarkowany ciepły przejściowy.
Odpowiedź
Litery
t
n
a
w
j
i
k
i
o
p
a
e
c
p
l
?
a
k
j
s
e
u
l
m
110/122
- Wyżyna Śląska
- Wyżyna Krakowsko-Częstochowska
- Wyżyna Małopolska
- Wyżyna Lubelska
- Roztocze
Odpowiedź
Litery
s
j
p
o
z
ż
r
e
y
h
s
b
o
a
k
e
o
m
c
j
l
b
i
a
u
k
?
y
e
i
p
a
s
w
y
j
n
111/122
- Jesiony
- Wierzby
- Topole
Odpowiedź
Litery
d
s
a
ł
ę
a
g
r
u
k
a
i
ą
?
j
h
e
o
i
n
r
e
c
k
z
t
w
g
w
n
112/122
7,5 %
Odpowiedź
Litery
ł
e
e
n
o
e
e
w
z
r
e
i
o
?
i
n
ś
b
a
l
n
d
l
a
s
i
k
t
i
s
u
y
113/122
- Rzeki główne (takie, które uchodzą do morza lub oceanu)
- Dopływy rzek głównych
Odpowiedź
Litery
w
y
e
m
n
t
s
y
z
?
y
z
e
c
s
t
z
c
o
o
r
r
114/122
- Tworzenie wałów przeciwpowodziowych
- Regulacja koryt rzecznych
- Tworzenie sztucznych zbiorników wodnych gromadzących nadmiar wody
Odpowiedź
Litery
?
p
i
a
o
m
z
o
ż
e
j
a
ć
z
a
i
g
m
k
p
w
o
a
n
o
b
d
o
115/122
- Lądolód
- Wody Morza Bałtyckiego
- Wiatr
- Rzeki
- Wcześniejsze zlodowacenia
- Różnorodność skał
- Wody opadowe
- Ruchy górotwórcze
- Lodowce górskie
- Ruchy masowe
Odpowiedź
Litery
l
o
t
r
i
u
i
w
k
a
ę
i
w
n
y
y
e
n
p
ł
z
ź
k
u
c
e
r
d
e
b
z
t
r
j
a
a
r
a
n
w
t
i
o
g
z
ł
o
n
s
a
y
?
k
e
y
s
116/122
- Olsza
- Brzoza
- Wierzba
- Jesion
Odpowiedź
Litery
t
a
n
s
c
a
e
?
d
h
g
w
a
n
o
o
r
l
z
s
u
i
w
j
z
c
e
h
w
ą
l
i
y
k
r
o
k
a
s
117/122
Asymetrią dorzeczy, co oznacza, że ich lewobrzeżne części zajmują mniejszą powierzchnię niż prawnoobrzeżne części.
Odpowiedź
Litery
a
z
u
r
s
i
n
i
m
k
e
r
y
y
a
z
j
e
t
ę
z
a
o
j
k
c
k
ę
ą
s
r
?
l
w
i
h
p
e
i
c
z
s
k
118/122
30%
Odpowiedź
Litery i cyfry
8
w
s
n
ł
ź
s
n
o
s
i
w
k
i
2
u
l
1
o
w
s
o
l
s
r
o
c
p
t
i
e
0
c
e
l
?
a
y
i
ś
i
w
k
e
k
119/122
- Słaba wymiana wód z Oceanem Atlantyckim
- Przedostawanie się zanieczyszczeń przemysłowych
- Odprowadzanie ścieków komunalnych do rzek
- Stosowanie nawozów sztucznych w nadmiernych ilościach
- Wycieki ropy naftowej
Odpowiedź
Litery
s
ł
i
ó
w
k
e
?
n
c
e
p
i
y
z
e
o
l
s
w
t
ł
i
y
a
c
z
d
n
e
n
n
a
z
y
u
a
z
c
a
b
w
120/122
- Ograniczona wymiana wód z oceanem
- Dostarczanie dużej ilości wody słodkiej przez rzeki
- Małe parowanie spowodowane niską temperaturą wody
Odpowiedź
Litery
a
y
e
ą
o
p
j
r
s
t
r
c
g
t
n
o
z
e
z
y
i
c
i
?
e
n
a
z
n
s
i
ł
k
o
k
s
g
c
z
o
l
m
e
i
y
a
b
o
a
121/122
- Karpaty
- Sudety
Odpowiedź
Litery
b
j
s
b
g
e
?
ó
a
m
j
s
p
e
r
u
o
a
y
e
r
i
k
a
z
j
o
122/122
- Odłamki skalne
- Skała macierzysta
Odpowiedź
Litery
c
s
a
k
g
s
ę
?
e
h
w
i
s
r
a
k
ó
ł
d
w
a
s
t
a
a
a
j
k
l
g
z
b
r
i
–
poprawności
0Poprawne
0Błędy
0:00Czas
